ALBANIA CZĘŚĆ V – CO WIDZIAŁAM

To był ośmiodniowy pobyt włączając dojazd, ale program niezbyt bogaty . Mieliśmy sporo czasu wolnego, czego specjalnie nie lubię, ale może dobrze, bo potrzebna była regeneracja sił. W Albanii jest wszędzie pod górkę i zmęczenie się odczuwa. Niepokoiła mnie perspektywa pokonania schodów w Meteorach i podejścia do zamku Lekursi, ale niepotrzebnie, bo autokar podjechał pod samo wzgórze zamkowe. Kierowca był wyjątkowo profesjonalny. Tę drogę większymi samochodami pokonują tylko najlepsi.

Zamek zbudowany w XVI wieku, ale obecnie tylko ruiny, które ogląda się z zewnątrz, a

atrakcją jest widok na miasto Saranda. I na tle tego widoku turyści robią sobie fotki. Trzeba się

spieszyć, bo następne wycieczki depczą po piętach, ze względu na niewiele miejsca.

Stamtąd pojechaliśmy na promenadę w Sarandzie i miejski bazar owocowo-warzywny u jej wylotu. O nim wspomniałam w poprzednim wpisie, więc teraz tylko foto z promenady. Tak, takie widoki na pocztówkach i w folderach wyzwalały we mnie ogromną ochotę pobycia, choć raz, wśród palm. I marzenie się spełniło. Czy Turcja też się tak kiedyś zrealizuje…

Kolejnym punktem programu były Meteory,

więc trzeba było udać się do Grecji. Jechaliśmy górską drogą przez pogranicze albańsko-greckie ponad godzinę do przejścia w Kakavija, a potem ok 3 godzin przez Grecję. Zachwycające skaliste góry i fantastyczne serpentyny wąskie, niebezpieczne z zakrętami nawracającymi jak agrafka i blisko siebie. Czułam się jak w fotelu bujanym.

Do Meteorów dotarliśmy tuż przed zamknięciem, więc w pośpiechu wspinaliśmy się, z ogromnym trudem pokonując 140 stromych kamiennych i wysokich stopni klasztoru Warłama, malowniczo uczepionego skały. Nie było czasu, ani miejsca na odpoczynek. Licząc od autobusu, podawana jest ilość 195 stopni, czyli jak wysokość 8-11 piętra bloku. Dla seniorów z wysokim ciśnieniem, to prawie zabójstwo i gdybym miała wcześniejszą informację, to na pewno nie zdecydowałabym się na podejście, ale nie wiedziałam. Czułam, że serce chce mi wyskoczyć uszami, a ból rozsadzał klatkę. Na szczęście , tym razem, przeżyłam.

W klasztorze zachowała się wieża z wyciągiem zewnętrznym dla ludzi i zaopatrzenia, a ogląda się tylko trzy małe pomieszczenia. Jedno z nich to świątynia Wszystkich Świętych ze sztuką postbizantyjską z roku 1548 greckiego twórcy Frangosa Katelanosa. Freski i ikony przedstawiają sceny z życia Chrystusa, świętych i dramatyczne wizje Sądu Ostatecznego. Zdjęć nie wolno robić, więc nie mam, ale w biegu zrobiłam tylko jedno z pierwszej sali.

Kolejny punk programu to kamienne miasteczko Gjirokastra, wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Stary Bazar, brukowane uliczki pnące się w górę, a nad mistem zawieszony monumentalny zamek.

Ogląda się go tylko z miasteczka, a w miasteczku stragany, więc 3 godziny wolnego to zdecydowanie za dużo.

I to chyba wszystko. Największy zachwyt pozostał po przejazdach górami. Tajemnicze, potężne kryją w sobie historię narodzin Ziemi. Pną się pod niebo serpentynami sięgając chmur, a skały za oknem autobusu tak blisko, że wystarczy sięgnąć ręką. Te widoki mam ciągle w sercu i kiedy zasypiam, to w wyobraźni jestem właśnie tam, na potężnych górskich pasmach Półwyspu Bałkańskiego.

ALBANIA CZĘŚĆ IV – LUDZIE I KAWA

Kawa w Albanii jest wszechobecna od rana do nocy. To najważniejszy napój. Jest tania, a czy ma jakiś szczególny smak? dla mnie, nie. To raczej tradycja nadała jej znaczenie. Przy niej spotyka się rodzina, przyjaciele, przy niej załatwia się ważne sprawy, interesy. Celebruje się napój i spotkanie. Można powiedzieć, że pełni funkcję instytucji państwowej, jest rytuałem, podstawą społecznego życia. Porównuje się ją nawet, w pewnym sensie, do religii i podobno dziesięć filiżanek dziennie, to norma.

My jesteśmy przyzwyczajeni do picia jej niemalże w biegu, traktujemy jak przystanek, przerywnik w zajęciach, podtrzymanie energii, a w Albanii pije się ją w innym celu, jak juz wspomniałam i ma to trwać jak najdłużej. Odmowa zaproszenia nie jest dobrze widziana i zawsze płaci ten, kto zaprasza. My wypiliśmy, jak zwykle, w biegu, popijając deser, który nie zaskoczył. Był to nasączony syropem chlebek na dnie pucharu, na nim budyń jak z PRL, bo chyba na wodzie i pierzynka z bitej śmietany.

Życie w Albanii toczy się chyba wolniej, niż u nas. Wydaje się, że ludzie są spokojniejsi, bardzo sympatyczni, grzeczni, choć nie wylewni. Niestety bariera językowa ogromna. Albański nie jest podobny do żadnego języka. Mieszkańcy znają tylko swój, a angielski wyjątki. Chcąc się porozumieć mówiliśmy jakieś jedno znane słowo po polsku i angielsku, każdy kręcił głową po swojemu, czyli oni odwrotnie niż my i rozmowa kończyła się zwykle śmiechem i machnięciem ręką. Zdarzało mi się w sklepach, a nawet na promenadzie

że zapytano mnie, czy „polaka”. Ciekawe skąd skojarzenie, bo ja raczej nie mam urody typowo słowiańskiej. Chwila rozmowy z użyciem rąk i uśmiechu musiała wystarczyć, ale odnoszę wrażenie, że nas po prostu lubią 😉

W Albanii ciągle ważny jest człowiek. Jest duży szacunek do ludzi starszych, do rodziny, do kobiet. Niewyobrażalne jest zakłócanie spokoju domowego. Dom i rodzina to świętość, której nikt nie ma prawa zakłócać. Nie wolno nikomu mówić źle o swojej, ani innej rodzinie. Jeśli zachowuje się te zasady, to kraj jest bardzo bezpieczny. Podobno policja działa perfekcyjnie, cokolwiek to znaczy.

Chodziłam sporo sama bez żadnych obaw, nawet w miejscach, gdzie nie było nikogo. A nie było, bo październik to już czas po sezonie.

Tylko na Targu miejskim w Sarandzie, gdzie zajechaliśmy, był większy ruch. W butelkach plastikowych rakija, oliwa nie tylko z oliwek, miody o smakach tamtejszych owoców, zioła, warzywa świeże, różne herbaty, ale i na sznurach wiszące suszone figi, jak i prasowane owoce. Jakoś nic nie wybrałam.

Było ciekawie, ciepło, słońce opalało bezboleśnie od razu na brąz i to mi się bardzo, bardzo podobało. Spacery nad Morzem Jońskim, w ciszy, na powstającej dopiero promenadzie będę bardzo mile wspominała.

ALBANIA CZ.III KUCHNIA CD

Muszę dokończyć temat albańskiego menu wracając do ryb, choć przerwałam go opisem pysznego tortu. Popularną , bardzo dobrą rybą jest tam dorada występująca obficie w Morzu Jońskim i Adriatyku do którego Albania ma szeroki dostęp. Można ją dostać wszędzie, więc i nam podano ją w formie najbardziej popularnej, czyli z grilla. Z cytryną, którą dodaje się do wielu potraw. Spróbowałam i nie jest zła. Trudno mi określić smak, może coś miedzy dorszem a karpiem. Wyglądem przypomina flądrę, a przez złocisty pasek między oczami nazywana jest złotą doradą, albo doradą królewską.

Inny rybny posiłek wręcz mnie przeraził. Małe rybki, chyba gavros, powykręcane, jak by konały w konwulsjach na patelni i zastygły z błagalnie wytrzeszczonymi oczami. Odwracając wzrok od tego spojrzenia odcięłam głowę, żeby nie widzieć ich rozpaczy. Smażone są w głębokim tłuszczu w całości, obtoczone tylko w mące.

I to z grubsza, chyba wszystkie dla mnie nowinki kulinarne, chociaż… ach nie, zapomniałam jeszcze o czymś, co tylko powąchałam. Myślałam, że to słynny tradycyjny przysmak, czyli zupa z głowy barana, ale to była zupa rybna supe peshku, również uznawana za cenione tradycyjne danie regionów nadmorskich. Dla mnie żadna różnica.

Ale z wyjazdu jestem ogromnie zadowolona, właśnie dlatego, że mogłam to wszystko zobaczyć, dotknąć, i chociaż powąchać.

SNY MALOWANE czyli mój sposób na (do)życie